Odkąd pamiętamy, koty zawsze były członkami naszych rodzin. Są niesamowitymi towarzyszami do przytulania, a ich dziwaczne zwyczaje nieustannie nas bawią, ale ile tak naprawdę wiemy o historii kotów? Dla wielu z nas pochodzenie naszych kotów jest całkowitą tajemnicą i niewiele wiemy na temat przyczyn pewnych zachowań.
Aby pomóc Ci lepiej zrozumieć miniaturowego tygrysa śpiącego na Twoich kolanach, przygotowaliśmy ten artykuł, z którego dowiesz się wszystkiego, co istotne: od pochodzenia kotów aż po przyczyny powstania niektórych kocich instynktów.
Skąd się wzięły koty domowe?
Uważa się, że wszystkie współczesne gatunki kotów pochodzą od jednego przodka – żbika z Bliskiego Wschodu (Felis Sylvestris). Ta teoria opiera się przede wszystkim na podobnych strukturach szkieletowych u żbika i współczesnego kota.
Więcej dowodów na pochodzenie kotów dostarczyło badanie opublikowane w 2007 roku, w którym przeanalizowano DNA żbików z różnych regionów i porównano je z DNA kota udomowionego. Co ciekawe, naukowcy odkryli, że DNA żbika afrykańskiego jest powiązane zarówno z DNA rasowych kotów (tak, nawet z DNA kotów eleganckich ras, takich jak ragdoll czy kot syjamski), jak i dachowców, co dodatkowo potwierdza teorię wspólnego przodka.
Kiedy po raz pierwszy udomowiono koty?
Przyglądając się historii kotów, dość trudno jest określić, kiedy zostały po raz pierwszy udomowione. Wynika to w dużej mierze ze wspomnianego wcześniej faktu, że szkielety żbików i kotów są do siebie niezwykle podobne.
Pierwsze wskazówki dotyczące początków udomowienia kota pojawiły się dopiero w 1983 r., kiedy to podczas wykopalisk archeologicznych na Cyprze odkryto kość szczęki kota i oszacowano, że udomowienie kota miało miejsce 8000 lat temu. Naukowcy sądzili, że kot, którego szczątki zostały odnalezione, musiał zostać udomowiony, ponieważ jedynym sposobem na przedostanie się na wyspę była podróż statkiem z ludźmi, a jest bardzo mało prawdopodobne, aby ludzie zabrali ze sobą całkowicie dzikie koty.
Dalsze badania przeprowadzone w 2004 r. jeszcze bardziej cofnęły w czasie historyczne zdarzenie, jakim było udomowienie kota. Według badaczy z fundacji The Smithsonian odnaleziono grób, w którym pochowany został człowiek wraz z kotem, a wiek tego znaleziska szacuje się na 9500 lat.
Nasza wiedza dotycząca czasu udomowienia kota dodatkowo poszerzyła się o przeprowadzone w 2017 r. badanie na Uniwersytecie Leuven. W ramach tego badania przeanalizowano DNA 200 szczątków kota znalezionych na stanowiskach archeologicznych na Bliskim Wschodzie, w Afryce i Europie. Wiek tych odkrytych szczątków waha się od 100 do 9000 lat, a niektóre z nich mogą mieć nawet 12 000 lat.
Według informacji opublikowanych przez fundację The Smithsonian niektórzy badacze uważają, że proces udomawiania rozpoczął się wraz z pojawieniem się pierwszych osad rolniczych około 12 000 lat temu w regionie zwanym Żyznym Półksiężycem (teren Bliskiego Wschodu). Historycy sugerują, że gdy ludzie zaczęli uprawiać zboże i magazynować jego zapasy, przyciągnęło to myszy i szczury, a wraz z obfitością potencjalnych ofiar pojawiły się też dzikie koty. Jest prawdopodobne, że ludzie dostrzegli ogromne zalety kotów w procesie zwalczania szkodników, więc pozwolili kotom pozostać w pobliżu swoich obejść, co ostatecznie doprowadziło do tego, że koty zamieszkały w ich domach i stały się ich towarzyszami.
Koty domowe i dzikie
Teraz, gdy wiesz już wszystko, co najważniejsze, o historii kotów i ich dzikich korzeniach, czas zastanowić się, jaki ma to wpływ na osobowość i cechy kotów. Może być dla Ciebie zaskoczeniem, że DNA Twojego kota domowego jest w 95% podobne do DNA tygrysa, a koty odziedziczyły wiele instynktów po swoich dzikich przodkach. Oto kilka odziedziczonych instynktów:
Długie godziny spędzane na spaniu
Zarówno koty domowe, jak i dzikie, przesypiają od 16 do 20 godzin dziennie, więc są równie wielkimi śpiochami.
Zdeklarowani mięsożercy
Jest to prawdopodobnie jedna z najmniej zaskakujących cech łączących koty dzikie i domowe. Oba typy kotów są „zdeklarowanymi mięsożercami”, co oznacza, że w ich diecie musi zawierać się porcja mięsa, z której koty czerpią wszystkie potrzebne im składniki odżywcze.
Te same techniki łowieckie
Instynkty łowieckie Twojego małego kotka są niezwykle podobne do instynktów dużych kotów. Technika zasadzania się obejmująca czyhanie, a następnie atak na ofiarę, jest taka sama u wszystkich dużych kotów. Koty domowe i dzikie mają nawet podobne wzorce polowań i preferują pogoń za ofiarami głównie o zmierzchu i świcie.
Pielęgnacja przede wszystkim
Ciekawą wspólną cechą kotów dzikich i udomowionych jest spędzanie od 30% do 50% czasu na pielęgnacji. Jest to niezbędny element przygotowań do polowań, ponieważ pomaga kotom zachować neutralny zapach, dzięki czemu mogą pozostać niezauważone przez swoją ofiarę.
Ugniatanie
Uważa się, że„ugniatanie” to zachowanie, które koty domowe odziedziczyły po swoich dzikich przodkach. Chociaż to charakterystyczne zachowanie kota wygląda jak ugniatanie ciasta, dzikie koty w ten sposób sprawdzają, czy pod ich legowiskami nie czają się potencjalne drapieżniki lub inne niebezpieczeństwa.
Zaznaczanie swojego terytorium
Zachowania terytorialne i potrzeba wytyczania zasięgu własnego terytorium są powszechne u wszystkich kotów. Twój kot domowy i dzikie koty zazwyczaj wykonują w tym celu następujące czynności: spryskiwanie moczem, ocieranie się pyskiem (ze względu na liczne gruczoły zapachowe znajdujące się na kocich głowach) i drapanie (ze względu na gruczoły zapachowe ulokowane na łapach kotów).
Chcesz odkryć więcej sekretów swojego nowego kota? Przeczytaj nasz artykuł na temat anatomii kota.
Zespół Redakcyjny Purina
