Szczenięta muszą w krótkim czasie sporo urosnąć: w zaledwie 12 miesięcy (do 24 miesięcy u dużych ras) staną się w pełni rozwiniętymi psami dorosłymi. Ich ciała muszą rozwijać się niezwykle szybko, więc nie jest zaskoczeniem to, że potrzebują żywienia najwyższej jakości - dobrze przyswajalnego, aby to osiągnąć. Zdrowy, energiczny szczeniak może spalać aż do dwóch razy więcej kalorii, niż pies dojrzały!

Żywienie szczeniąt

Szczenięta są bardzo ciekawe otaczającego je świata, ale aby go odkrywać, potrzebują dużych ilości energii. Przemysłowe karmy dla szczeniąt są opracowane tak, aby stanowić kompletną, zrównoważoną kombinację składników odżywczych, których potrzeba Twojemu szczenięciu. Karmy dla szczeniąt to skoncentrowany pokarm, który umożliwi wzrost, nie zawierający niepotrzebnych składników dla uniknięcia obciążania niedojrzałego układu pokarmowego szczenięcia. Wysokiej jakości formuły dla szczeniąt są bogate w wysoce przyswajalne białko, aby wspierać prawidłowy rozwój tkanek i narządów oraz zawierają większe ilości niezbędnych składników mineralnych, takich jak wapń, fosfor, magnez, cynk i żelazo, jak również witaminy D, aby pomóc w wytworzeniu mocnych kości i zębów. Jeżeli więc nie zaleci Ci tego lekarz weterynarii, podawanie jakichkolwiek suplementów witaminowo-mineralnych Twojemu szczenięciu nie jest potrzebne, gdy żywisz go pełnoporcjową karmą gotową dla szczeniąt.

Szczenięta mają mniejsze od psów dorosłych pyszczki, więc zawarte w większości przemysłowych karm dla szczeniąt mniejsze granulki, wielkości jednego kęsa są łatwiejsze w gryzieniu i uwalniają wszystkie niezbędne składniki pokarmowe.

Odsadzenie

Nie trzeba wspominać, że mleko matki stanowi idealny pierwszy pokarm, gdyż jest naturalnie bogate we wszystkie potrzebne składniki i substancje odżywcze potrzebne dla zdrowia układu odpornościowego. Chociaż szczenięta przygotowują się do odsadzenia w wieku od sześciu do ośmiu tygodni, większość zacznie interesować się stałym pokarmem po skończeniu trzech do czterech tygodni - zwykle poprzez zabawę zawartością miski matki i zlizywanie pokarmu z łapek!

Jest to najlepszy moment, aby zacząć podawać karmę dla szczeniąt. Jeżeli zdecydujesz się na suchą karmę, powinna ona zostać namoczona i rozgnieciona na papkę. Wraz z dorastaniem szczenięcia możesz dodawać coraz mniej wody i podawać karmę w postaci coraz bardziej suchej. Zbyt wczesne przestawienie szczeniąt na wyłącznie stały pokarm może być obciążeniem dla niedojrzałego przewodu pokarmowego szczenięcia. Gdy będziesz widzieć, że szczenię chętnie gryzie, należy przestać namaczać karmę, aby dać mu możliwość samodzielnego chrupania.

Ile karmy podawać

Szczenięta mają małe żołądki, ale duże apetyty, więc podawaj im często niewielkie ilości w zależności od wieku, wielkości i zaleceń lekarza weterynarii.  Ponieważ szczenięta są różnej wielkości, jednorazowe porcje jak i porcje dziennie będą znacznie się różnić. Pamiętaj, aby zawsze dokładnie czytać wytyczne z tabeli znajdującej się na opakowaniu podawanego pokarmu. Podziel porcję dzienną na kilka posiłków. Wprowadzając karmę zaczynaj od 1/3 ilości karmy polecanej na cały dzień.

  • Od rozpoczęcia podawania karmy do odsadzenia (zwykle dwa miesiące) - 4- 6 porcji na dzień.
  • Od dwóch do trzech miesięcy - 4 porcje na dzień.
  • Od czterech do sześciu miesięcy - 2- 3 posiłków na dzień.
  • Powyżej sześciu miesięcy - 2 posiłki dziennie (w zależności od rasy, psy bardzo małe i bardzo duże mogą pozostać przy większej ilości posiłków).

Nie przekarmiaj szczenięcia dla przyspieszenia jego wzrostu. Łatwo do tego dopuścić nie kontrolując ile podajemy w misce i dając wolny dostęp do pokarmu. Szczeniak nie zatrzymuje się po zjedzeniu „odpowiedniej" ilości pokarmu. Podawana objętość pokarmu może być zbyt duża dla rozwijającego się przewodu pokarmowego, co może prowadzić do zaburzeń pokarmowych i upośledzenia tempa wzrostu lub może ten wzrost przyspieszyć w niezdrowy sposób, prowadząc do niepożądanego przybierania na wadze i bolesnych zaburzeń rozwoju układu kostnego w przyszłości. Jeżeli masz wątpliwości co do tego w jakiej ilości lub jak często karmić szczenię danej rasy, skonsultuj się z lekarzem weterynarii lub specjalistą żywienia zwierząt.

Zalecana do podawania dzienna ilość karmy, zależy od wieku, rozmiarów i rasy Twojego szczenięcia, jak również od jego kondycji oraz sylwetki i wszelkich ewentualnych problemów zdrowotnych. Zawsze uważnie czytaj instrukcję stosowania karmy umieszczoną na opakowaniu produktu. Podane są tam zakresy dawek dla odpowiedniej wielkości psa (oczekiwanej masy ciała Twojego psa jaką osiągnie w wieku dorosłym) wraz z zakresem wieku. Twoje szczenię prawdopodobnie wpasuje się w któryś z tych zakresów. Oczekiwaną wielkość Twojego psa pomoże ci określić hodowca lub lekarz weterynarii. Pamiętaj, że poszczególne szczenięta, nawet w tym samym wieku i tej samej rasy, różnią się zapotrzebowaniem energetycznym w zależności od tego w jakim stopniu są rozwinięte, jak sprawnie trawią pokarm i od ich osobniczego metabolizmu i stopnia aktywności. Zalecane dawki karmy to tylko punkt wyjścia. Aby być bardziej precyzyjnym i umożliwić swojemu szczenięciu optymalny rozwój, powinieneś dokonywać regularnej oceny jego kondycji sylwetki i odpowiednio modyfikować wielkość podawanej dawki karmy.

Staraj się nie karmić szczeniaka bezpośrednio po lub przed wysiłkiem fizycznym i zapewnij mu godzinę przerwy pomiędzy posiłkiem, a aktywnością, aby uniknąć ryzyka wystąpienia zaburzenia określanego, jako rozszerzenie i skręt żołądka. Szczególnie narażone na wystąpienie tego zaburzenia, które jest nagłym stanem zagrożenia życia, są rasy duże i olbrzymie. Jeżeli Twój pies ma głęboką klatkę piersiową, zapytaj swojego lekarza weterynarii jakie jest potencjalne ryzyko.

Szczenięta z natury lubią gryźć swój pokarm, co również pomaga w utrzymaniu mocnych i zdrowych zębów. Stałość diety jest również ważna, więc o ile nie występuje oczywisty problem, lub lekarz weterynarii nie zalecił zmiany, najlepiej jest pozostawać przy jednej marce karmy przez dany sezon czy okres rozwojowy. Adaptacja do nowego pokarmu i okres przestawiania trwa około 10 dni do dwóch tygodni, dlatego aby nie robić psu zbyt dużych rewolucji karm psa w sposób ujednolicony przez przynajmniej 2-3 miesiące.

Gdzie karmić szczenię

Twoje szczenię powinno otrzymywać jedzenie w cichym miejscu, z dala od domowego zgiełku, gdzie nikt nie będzie mu przeszkadzał. Wybierz podłoże, które łatwo będzie umyć, takie jak kafelki lub podłóż podkładkę pod miskę. Karmę podawaj zawsze w czystej misce; najlepsze są ceramiczne i metalowe. Niech dzieci nie próbują się w tym czasie bawić ze szczeniakiem i niech nie przerywają mu posiłku. Jeżeli w domu są inne psy, karm je oddzielnie, aby uniknąć wzajemnego terroryzowania i rywalizacji.


Jak karmić

Staraj się podawać wilgotną karmę w temperaturze pokojowej, gdyż pachnie bardziej atrakcyjnie i jest łatwiejsza w trawieniu. Jeżeli przechowujesz ją w lodówce, należy ją wyjąć co najmniej na godzinę przed podaniem; możesz też podgrzać wilgotną karmę w kąpieli wodnej aż będzie ciepła, ale nie gorąca. Unikaj pozostawiania wystawionej karmy wilgotnej powyżej 3 godzin, gdyż szybko może stać się nieświeża i mogą się w niej rozwinąć bakterie przyczyniające się do niestrawności. W ciągu dnia możesz wystawiać posiłek z suchej karmy, gdyż ta się nie zepsuje do 6 godzin. Większość psów lubi, gdy ich sucha karma jest chrupiąca, ale jeżeli Twój woli namoczoną lub z przyczyn medycznych powinien unikać twardego pokarmu, możesz podawać ją zalaną ciepłą wodą. Jeżeli namaczasz karmę, pomyśl nad podawaniem zwierzęciu regularnie (przynajmniej 2-3 razy w tygodniu) gryzaka wspomagającego higienę jamy ustnej, aby pomógł w usuwaniu osadu, z którego w przyszłości może powstać kamień nazębny. Regularne chrupanie odpowiedniej karmy wspomagającej profilaktykę odkładania się osadu nazębnego, zwiększa skuteczność tego działania o połowę w stosunku do karmienia pokarmami wilgotnymi. Pamiętaj jednak, że regularne szczotkowanie zębów Twojego psa (2-3 razy w tygodniu) to najskuteczniejszy sposób zapobiegania chorobom jamy ustnej.

Gdy Twój szczeniak robi się większy…

Gdy szczeniaki rosną, rośnie też ich apetyt. Potrzebują więcej energii dla wsparcia kolejnych etapów szybkiego wzrostu i rozwoju masy mięśniowej. W zależności od rasy, sześciomiesięczne szczenię może potrzebować, aż do dwóch razy więcej kalorii na dzień, niż szczeniak dwumiesięczny. Zawsze staraj się stosować do instrukcji podawania karmy i kontrolować kondycję sylwetki swojego szczenięcia, a jeżeli nie jesteś pewien ile karmy podawać, zapytaj o to swojego lekarza weterynarii.

Czym nie karmić

Chociaż karmienie zwierzęcia resztkami i kąskami ze stołu jest odradzane, często trudno jest powiedzieć nie! Jeżeli zdecydujesz się od czasu do czasu ulec, wiedz, że są pokarmy, których musisz się wystrzegać. Nigdy nie podawaj surowego mięsa i ograniczaj ryzyko zatrucia pokarmowego poprzez staranne gotowanie każdego świeżego mięsa (bez dodawania soli), aby zabić patologiczne bakterie.

Uważaj na małe kawałki kości, szczególnie łamliwe kości kurczaka i rybie ości, gdyż mogą one uszkadzać zęby i powodować niedrożności w przewodzie pokarmowym. To samo dotyczy dużych kości, chociaż tradycyjnie podawane psom, nie są zalecane z uwagi na związek z występowaniem niedrożności jelit. Mięso i resztki ze stołu nigdy nie powinny stanowić więcej niż 10% całkowitej diety psa, w przeciwnym wypadku ryzykujesz zakłócenie prawidłowego bilansu podawanej karmy. Wreszcie, nigdy nie podawaj psu czekolady, cebuli i winogron/ rodzynek, orzechów, niektórych owoców cytrusowych, gdyż mogą być one dla psa bardzo toksyczne

Przejście na karmę dla psów dorosłych

Pomimo tego, że psy wielu ras wyglądają na w pełni rozwinięte w wieku od sześciu do ośmiu miesięcy (w zależności od rasy: później w przypadku ras dużych/olbrzymich), w środku są one wciąż szczeniętami. Ich kości się wzmacniają, a ich ciała dojrzewają.  Nie zmieniaj zbyt wcześnie karmy na formułę dla dorosłych psów. Tylko szczenięta ras miniaturowych są gotowe na to przejście zaraz po wymianie zębów. W przypadku większości ras, szczenię przestaje potrzebować dodatkowej energii i składników odżywczych zawartych w karmie dla szczeniąt i osiąga gotowość do przejścia na formułę dla psów dorosłych nie wcześniej niż w wieku 12- 18 miesięcy (w zależności od rasy: później u dużych/olbrzymich psów). Jeżeli nie masz pewności, co do wieku, w jakim zmienić karmę, skonsultuj się z lekarzem weterynarii. Zamiana powinna odbywać się stopniowo, jak podano wyżej, w ciągu siedmiu do dziesięciu dni, aby uniknąć zaburzeń ze strony układu pokarmowego.

Zmiana diety

Czynność przewodu pokarmowego Twojego szczenięcia może z łatwością zostać zachwiana, jeżeli zmienisz karmę zbyt gwałtownie, czy to z wilgotnej na suchą, czy też z jednej marki na drugą. W przypadku nowo przybyłych do Twojego domu zwierząt najlepiej z początku trzymać się karmy zaleconej przez hodowcę lub schronisko, chyba, że ma miejsce oczywisty problem trawienny, czyli karma nie jest dobrze przyswajana. Zaleca się, aby Twój nowy nabytek został jak najszybciej zbadany przez lekarza weterynarii i abyś w trakcie tej konsultacji omówił sprawę diety. Możesz w porozumieniu z lekarzem skonsultować się ze specjalistą żywienia zwierząt. W zależności od tego, co zaleci lekarz, jeżeli po kilku tygodniach będziesz chciał zmienić dietę swojemu szczeniakowi, powinieneś robić to stopniowo. Długi okres przejściowy (przez 7- 10 dni) pomoże szczenięciu zaadaptować się do trawienia składników nowej karmy, poprzez stopniowe dostosowanie się enzymów i flory bakteryjnej w jego przewodzie pokarmowym.

  • Niewielką ilość nowej karmy zmieszaj z tą dotychczas stosowaną lub obydwie karmy podawaj osobno w dwóch miskach obok siebie.
  • W okresie od 7 do 10 dni stopniowo zwiększaj ilość dodawanej nowej karmy, jednocześnie ograniczając ilość tej dotychczasowej, aż do momentu całkowitej zamiany.

Jeżeli przechodzisz z karmy wilgotnej na suchą, Twój szczeniak będzie gryzł ją bardziej aktywnie, jedzenie jej może mu zająć więcej czasu i oczywiście będzie potrzebował więcej wody. Jeżeli zmieniasz karmę z suchej na wilgotną, możesz spodziewać się, że będzie pił mniej, a jeżeli jest przyzwyczajony do gryzienia suchej karmy, pomyśl nad wmieszaniem kilku ciasteczek dla nadania konsystencji. Warto pamiętać, że porcja suchej karmy będzie wyglądała na trzykrotnie mniejszą, niż porcja karmy wilgotnej, ponieważ suche karmy mają większą koncentrację energii, niż karmy wilgotne. Dlatego Twój pies będzie musiał zjeść prawie 3-krotnie więcej karmy wilgotnej, aby pozyskać tą samą ilość kalorii.

 Jeżeli chcesz podawać i karmę wilgotną i suchą pamiętaj, aby robić to regularnie o odpowiednich porach. Przewód pokarmowy psa przyzwyczai się do wydzielania odpowiedniej ilości enzymów np. rano dla karmy suchej, a po południu dla wilgotnej. Nie zaskakuj swojego psa niespodziankami w postaci nagłego podania wilgotnego pokarmu przez dwa dni (np. w weekend), gdy na co dzień je karmę suchą. Zapewne zje posiłek ze smakiem, ale istnieje szansa na to, że dostanie mniej lub bardziej uciążliwych niestrawności, co może z czasem prowadzić do pogorszenia zdolności trawiennych przewodu pokarmowego.